Trình duyệt Firefox Quantum được chờ đợi từ lâu của Mozilla cuối cùng đã ra mắt tối hôm qua. Nhưng nếu bạn vẫn đang nghi ngại không biết có nên nâng cấp hay không, có lẽ buổi phỏng vấn của TheNextWeb với ông Nick Nguyen, phó chủ tịch sản phẩm của Firefox, sẽ có ích cho bạn. Bạn sẽ thấy được Quantum mang lại cho bạn điều gì, và nó hoạt động ra sao phía sau cỗ máy.

firefox quantum 1 - Firefox Quantum nhanh gấp đôi so với trước đây, ngốn ít RAM hơn 30%

Mozilla cho biết Firefox Quantum nhanh gấp đôi phiên bản Firefox ra mắt vào năm 2016. Hơn nữa, nó cũng ngốn ít bộ nhớ máy tính hơn, các thông số cho thấy, nó sử dụng ít hơn 30% so với phiên bản mới nhất của Google Chrome. Vậy Mozilla làm điều đó như thế nào?

“Nước sốt bí mật” cho tốc độ nhanh chóng của Firefox Quantum

Ông Nguyen cho biết. “Câu chuyện bắt đầu từ vài năm trước. Khía cạnh có thể xem là độc đáo nhất của Firefox Quantum, nước sốt bí mật của chúng tôi, là việc sử dụng Rust – ngôn ngữ lập trình do chúng tôi phát triển – để chạy các phần song song của trình duyệt, và sử dụng các CPU nhiều lõi.”

Nhưng điều làm Quantum thực sự khác biệt là việc sử dụng Rust:

“Các trình duyệt truyền thống thường được viết bằng C++. Khi lập trình trên C++, các lập trình viên phần nào dễ phát hiện được các lỗi vô tình hoặc các lỗ hổng bảo mật khi họ cố gắng tạo ra các thuật toán phức tạp để chạy song song. Rust cho phép chúng tôi viết ra các thuật toán mới để làm trải nghiệm web trên Firefox Quantum trở nên siêu nhanh và siêu an toàn.”

“Chúng tôi cũng sử dụng thêm một số thủ thuật nhỏ, chẳng hạn ưu tiên các tab đang hiện ra hơn là các tab mà bạn không nhìn thấy, hay sẽ tải trước nội dung mà bạn quan tâm, ví dụ như bài viết bạn đang đọc hơn là các yếu tố thiết kế theo ngữ cảnh (ví dụ logo website hay quảng cáo).” Ông bổ sung thêm.

Để nhấn mạnh hơn nữa bước nhảy vọt này, Mozilla đã phát hành một đoạn video so sánh trực tiếp giữa Google Chrome và Firefox Quantum, khi mở 10 trang web phổ biến.

Đua tốc độ giữa Firefox Quantum và Chrome.

Như đã được ông Nguyen đề cập, phần lớn “nước sốt bí mật” làm cho hiệu năng Firefox Quantum trở nên mạnh mẽ như vậy là nhờ vào engine CSS mới của họ. Dưới đây là lời giải thích của ông:

“Bởi vì thời lượng pin là rất quan trọng, phần lớn các trình duyệt hiện đại sử dụng các bộ xử lý nhiều lõi để thực thi chương trình. Vì nhiều nguyên nhân, viết phần mềm cho bộ xử lý nhiều lõi lại là việc rất khó, một phần không nhỏ là vì phần lớn các ngôn ngữ lập trình hiện tại không được tạo ra cho các bộ xử lý đa lõi, đòi hỏi các nhà phát triển phải làm rất chú ý đến việc ghi chép lại để tránh phát sinh lỗi. Với Rust, chúng tôi như có một người phụ tá để tạo ra một ngôn ngữ lập trình, nơi nhiều lỗi phổ biến trong lập trình với các hệ thống này sẽ không thể xảy ra.”

“Cách tính toán trong CSS là một nhiệm vụ khó khăn và cho đến nay, một trong những điều đó là sự phức tạp khi phải phân chia công việc cho nhiều lõi bộ xử lý. Để tận dụng được phần cứng hiện đại phổ biến ngày nay, trong Rust, chúng tôi đã viết một engine CSS nhiều lõi mới, Stylo, để tăng tốc thời gian phát triển và tối thiểu rủi ro gặp lỗi.”

Phần thú vị nhất của điều này là engine CSS mới, có tốc độ nhanh cấp số mũ mỗi khi có thêm nhiều lõi bộ xử lý được đưa vào. Ông Nguyen cho biết.

firefox quantum 2 - Firefox Quantum nhanh gấp đôi so với trước đây, ngốn ít RAM hơn 30%
Engine CSS mới của Firefox Quantum.

“Khả năng mở rộng của Stylo gần như hoàn hảo với số lõi mà bạn có, vì vậy, nếu bạn có bốn lõi, Stylo sẽ nhanh hơn gấp gần 4 lần so với hiệu năng thông thường của một lõi duy nhất. Lợi ích này là một điều hiếm hoi trong phần lớn các phần mềm.”

Cũng giống như với các trình duyệt Firefox trước đây, Mozilla tự tin rằng Quantum sẽ hoạt động tốt trên những cỗ máy có cấu hình tối thiểu nhất. “Ở Mozilla, chúng tôi là những người làm trình duyệt. Đó là những gì chúng tôi làm. Chúng tôi ở đây để làm web có mặt ở khắp mọi nơi, và điều đó có nghĩa là cả những người đang sử dụng các máy tính cũ đi nữa.” Ông Nguyen giải thích rõ hơn về điều này.

“Một trong những điều tuyệt vời nhất về Firefox Quantum là kiến trúc cho phép chúng tôi điều chỉnh lượng bộ nhớ chiếm dụng (footprint) dựa trên tài nguyên sẵn có của máy tính. Nếu bạn dùng một cỗ máy 32bit với bộ nhớ RAM ít hơn 4GB, chúng tôi cũng sẽ vẫn chạy tốt, như đang trên một cỗ máy PC gaming cao cấp.”

“Sử dụng ít bộ nhớ hơn 30% nghĩa là cùng lúc đó, bạn có thể làm nhiều việc hơn trên máy tính của mình, bên cạnh trình duyệt, hoặc trong trình duyệt, giống như mở nhiều tab hơn. Và các tab này có thể chạy video, mở Gdocs hoặc các bài viết tạp chí mà không làm chậm máy tính của bạn.”

firefox quantum 3 - Firefox Quantum nhanh gấp đôi so với trước đây, ngốn ít RAM hơn 30%
Điểm số benchmark Motion Mark cho phiên bản beta của Firefox Quantum.

Photon UI – Giao diện lấy trải nghiệm người dùng làm trung tâm

Trong khi nguyên nhân lớn nhất làm mọi người hào hứng về Firefox Quantum là hiệu năng ẩn bên dưới, nó cũng đi kèm với một số tinh chỉnh khá bắt mắt, nhờ vào giao diện Photon UI mới.

Theo ông Nguyen, “Trong UI này, Photon phản ánh những gì chúng tôi làm với engine: nó mang lại cảm giác nhanh chóng và phản hồi tốt. Đó là điều mọi người sẽ nhận ra, và nó sẽ không thể làm được nếu không có các cải tiến của Quantum.”

Vậy làm thế nào những cải tiến này được chuyển hóa thành trải nghiệm người dùng thực sự.

“Về phương diện trải nghiệm người dùng, điều quan trọng là nếu cảm thấy điều gì đó chậm, thì nó sẽ thực sự chậm. Chúng tôi đã dành rất nhiều thời gian làm việc về cảm nhận chất lượng và tốc độ, và kết quả là, chúng tôi đã có được những biểu tượng sắc nét với các chuyển động mượt mà, phù hợp với chất lượng hiển thị của máy tính.”

firefox quantum 4 - Firefox Quantum nhanh gấp đôi so với trước đây, ngốn ít RAM hơn 30%

“Ngoài ra, chúng tôi cũng xây dựng Photon với ý tưởng rằng, WebExtensions sẽ tiếp tục phát triển và đem lại cho người dùng khả năng chỉnh sửa Firefox theo ý muốn của họ. Chúng tôi tạo ra không gian trong UI để cả nhóm Firefox và các nhà phát triển addon mở rộng trong tương lai.”

Một phần trong chiến lược tăng trưởng của Firefox (cũng như Vivaldi và Opera) là bổ sung các giá trị gia tăng mà không phải thêm bất cứ điều gì vào trải nghiệm lướt web cốt lõi, nhưng vẫn làm nó trở nên chuyên nghiệp hơn. Ông Nguyen nói về một ví dụ cụ thể, tính năng Screenshots.

“Chúng tôi ra mắt Screenshots trong lần phát hành Firefox mới nhất, và chúng tôi sử dụng tư duy Photon của mình để tạo ra tính năng này bằng cách cân bằng giữa các mẫu giao diện mà mọi người đã quen thuộc với những tính năng mới giúp tiết kiệm thời gian cho mọi người khi sử dụng sản phẩm của chúng tôi, người dùng sẽ thấy nó trở nên trực quan hơn nhưng cũng tiện ích hơn.” Ông cho biết.

firefox quantum 5 - Firefox Quantum nhanh gấp đôi so với trước đây, ngốn ít RAM hơn 30%
Tính năng Firefox Screenshots.

“Các chuyên gia đang phải đăng tải ảnh chụp màn hình thông qua nhiều công cụ cao cấp khác nhau. Trong nghiên cứu của chúng tôi, chúng tôi cũng nhận thấy nhiều người sử dụng các công cụ như camera trên smartphone và email để lưu lại các hình ảnh của desktop web, và tôi vui mừng khi nói rằng, vấn đề này đã được giải quyết với việc gần 16 triệu ảnh chụp màn hình đã được lưu lại kể từ khi chúng tôi ra mắt tính năng này từ Firefox 56.”

“Photon phản ánh trọng tâm không ngừng nghỉ của chúng tôi nhằm tìm kiếm điều tốt hơn cho người dùng, cho dù họ là các chuyên gia về công nghệ hay đơn giản chỉ muốn làm xong mọi thứ với ít nỗ lực và căng thẳng nhất.” Ông Nguyen cho biết.

Bên cạnh những điểm nhấn ở trên, một trong những lý do chính đáng nhất để thử Firefox Quantum là Mozilla đang thực sự quan tâm về vấn đề quyền riêng tư của những người sử dụng phần mềm của họ. Ông Nguyen cho biết, “Điều cũng làm nên sự khác biệt của trình duyệt Firefox là được Mozilla hậu thuẫn, một tổ chức không vì lợi nhuận, với sứ mệnh duy trì tính mở và khả năng truy cập của internet cho mọi người. Nó không được vận hành bởi công ty quảng cáo lớn nhất thế giới.”

Theo The Next Web